ბავშვი ვერ ასრულებს დავალებებს, უჭირს კონცენტრაცია, სწრაფად იღლება და ემოციურად რეაგირებს სირთულეებზე? - რა იწვევს მოზარდებში ემოციურ გადაღლას: ფსიქოლოგის განმარტება
ბოლო ხანს სულ უფრო მეტად უჩივიან მოზარდები სტრესსა და დაღლილობას. ისინი ხშირად საუბრობენ, ფიზიკურ და ემოციურ გამოფიტვაზე, რაც ძალიან აწუხებთ. აღსანიშნავია, რომ მოზარდების ჩივილები უბრალო დაღლილობას გაცილებით აღემატება. როგორც ფსიქოლოგები ამბობენ, ემოციურმა გამოფიტვამ შეიძლება მათზე იმდენად დიდი გავლენა იქონიოს, სკოლაში ყოველდღიური სიარულიც ვერ შეძლონ. აუცილებელია, გვახსოვდეს, რომ სტრესი და დაღლილობა გავლენას ახდენს მათ ურთიერთობებზე, აკადემიურ მოსწრებასა და განწყობაზე.
ამ თემაზე საზოგადოება ერთ აზრზეა - მოზარდების გამოფიტვისა და გადაღლილობის მიზეზი სოციალური ქსელები და გაჯეტებია.
ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიზეზი მოზარდებში ემოციური გადაღლილობის შეიძლება იყოს უზომო, გადაჭარბებული მოთხოვნები, რომლებსაც შეიძლება მოზარდი თვითონ უყენებდეს საკუთარ თავს, ან შეიძლება გარშემომყოფები უწესებდნენ მას ისეთ მოთხოვნებს, რომელთა შესრულებაც მის ძალებს აღემატება. ასევე მშობლებისა და მასწავლებლების დიდი მოლოდინები...
-
ბავშვთა და მოზარდთა ფსიქოლოგ ანანო ჟორჟოლიანის თქმით, მოზარდების გაღიზიანება ან დაღლილობა ხშირად მრავალფეროვანი ფაქტორების კომბინაციას უკავშირდება.
"ფიზიკური დაღლილობა, ძილის ნაკლებობა, ჰორმონალური ცვლილებები, ემოციური გადატვირთვა ან გრძნობების გამოხატვის სირთულეები მათი რეაქციის ნაწილს ქმნიან. დამატებით, მეგობრებთან კონფლიქტები, ოჯახური სტრესი, ახალი გარემო და რუტინის ცვლილებები ხშირად აძლიერებს გაღიზიანებას“, - აღნიშნავს ფსიქოლოგი.
თუმცა, აღსანიშნავია, ისიც, რომ ზოგჯერ მშობლები და მასწავლებლები ბავშვების დაღლილობას სიზარმაცეს მიაწერენ.
საინტერესოა, როგორ უნდა მიხვდეს მშობელი, რომ ბავშვი კი არ ზარმაცობს, უბრალოდ, შინაგანად გამოფიტულია?
"დაღლილი ბავშვი ცდილობს, მაგრამ ვერ ასრულებს დავალებებს. უჭირს კონცენტრაცია, სწრაფად იღლება, უშვებს შეცდომებს და ემოციურად რეაგირებს მცირე სირთულეებზეც. მაგალითად, ბავშვი შეიძლება დაჯდეს გაკვეთილების მოსამზადებლად, თუმცა რამდენიმე წუთში მოითხოვოს შესვენება, გაღიზიანდეს ან იტიროს, მაშინ, როცა დასვენებისა და მხარდაჭერის შემდეგ იგივე დავალებას უკეთ ასრულებს. ეს მიუთითებს რესურსების ამოწურვაზე და არა სიზარმაცეზე“, - გვეუბნება ანანო ჟორჟოლიანი.
მიზეზები გასაგებია, მაგრამ, ყველაზე მნიშვნელოვანია ამ პრობლემის პრევენციის გზები... საინტერესოა, გამოსავალი რაშია. როგორ უნდა დაეხმაროს მშობელი ან მასწავლებელი შინაგანად დაღლილ და გამოფიტულ მოზარდს, რომელსაც მოტივაცია საერთოდ აღარ აქვს?პირველ რიგში, ფსიქოლოგი გამოსავალს მოზარდის მოსმენაში ხედავს. ბავშვების შესაძლებლობებისა და საჭიროებების გათვალისწინებაში.
"გამოსავალი მდგომარეობის სწორ შეფასებაშია, ბავშვის მოსმენაში, მისი ინდივიდუალური შესაძლებლობებისა და საჭიროებების გათვალისწინებაში, დატვირთვის გადახედვასა და მხარდამჭერი კომუნიკაციის შექმნაში. საჭიროების შემთხვევაში სპეციალისტთან დროული მიმართვა ეხმარება როგორც ბავშვს, ისე მშობლებსა და პედაგოგებს, სირთულეების გამწვავების თავიდან აცილებაში, ბავშვის რესურსების აღდგენაში“ , - აღნიშნავს ფსიქოლოგი ანანო ჟორჟოლიანი.